Gerçek anlamda sp tanısı ancak bebek 12 aylık olduktan sonra konabilirse de 2 yaşından önce kesin karara varmaktan kaçınmak gerekir.

Çocuk büyüdükçe başlangıçtaki nörolojik tablo da merkezi sinir sistemi gelişmesine paralel olarak değişir. Dolayısıyla bu dönemde uygulanan

Tedavi amaçlı girişimlerin etkinliğini kanıtlamak mümkün değildir. Bazı olgular nöromotor yönden giderek gelişir ve klinik sorunlar kendiliğinden

Azalır. Birçok olguda ise nöromotor gelişim geriliği belirginleşir ve çocuk giderek sp tiplerinden birine uyar. Merkez sinir sistemi gelişiminin

3–6 yaşlar arasında plato çizmesiyle klinik tablo yerleşir. Bu nedenle tedavi gereksinimlerini belirlemek ve özellikle cerrahi tedavi planını yapmak ancak 4–5 yaşından sonra olasıdır. Çocuk büyüdükçe deformiteler ve hareket güçlüğü gelişimi engeller, akranları ile arasındaki fark belirginleşir.

Bağımsız ambülasyon genellikle 2–7 yaş arası kazanılabilir. Ağır mental retardasyonu olmayan spastik hemiplejik ve diplejikler sp’lerin çoğu yürüyebilir, uygun tedavi ile zamanla toplum içinde bağımsız ve üretken bireyler olabilirler.

Sp’li çocukta prognoz ve tedavi önceliklerini belirlerken aile ile birlikte

Karar verilmelidir.

Çoğul gebelik sp risk faktörlerinden biridir. tüm vücut tutulumlu çocuklar ise yardımcı cihazlar, özel ev düzenlemeleri ve çoğunlukla sürekli bakım gerektirirler. Tıbbi sorunları için uygun tedavi gören ve ailesi tarafından iyi bakılan spastik diplejik ve hemiplejik çocuklarda yaşam beklentisi önemli oranda normale yakınken diğer tutulum tiplerinde daha kısadır. Sp’li çocuklar eskiden ev ortamında bakılırken bu konudaki toplumsal bilincin yükselmesiyle son onyıllarda giderek toplum hayatına katılmaya başlamışlardır.

Bu hastalarla başlangıçtan beri uğraşan hekim ve fizyoterapistler tedavi için harcanan zaman ve emeğin çoğu zaman beklendiği kadar olumlu sonuç vermediğini üzülerek görmektedirler.

Çocukluk ve önergenlik yılları boyunca yıpratıcı yoğunlukta ve yararı kanıtlanmamış terapiler uygulanan çocuklarda ergenlik dönemi ve erişkinlikte ruhsal sorunlar sıklıkla gözlenmektedir.

Sp’li çocuk büyüyecek ve sp’li bir erişkin olacaktır. Toplum hayatında engelli olmanın yarattığı ciddi sorunları göğüsleyerek yaşaması gerekecektir. Sp’li birey fonksiyonel kapasitesinin yetmediği işlere zorlandığı zaman veya sosyal yaşamdan dışlandığında anksiyete nörozu ve

Depresyon gelişerek bağımsızlığı daha da çok engellenir. Tüm bu sorunlar göz önünde bulundurularak sp’li olgunun gereksinimleri doğrultusunda

Tedavi amaçları belirlenmelidir. Bebeklik döneminde yaşamı sürdürmeye yönelik destek ve tedaviler ön plandadır. Çocuk büyüyüp geliştikçe

Bağımsız hareketini kazandırmaya yönelik rehabilitasyon ve diğer metodlar ön plana çıkar.

Ergenlikte önce eğitim, sonra iş, sosyal yaşam alanlarının belirlenmesi, evlenme ve çocuk sahibi olma gibi konular önem kazanır.

İletişim her yaşta sp’li olgunun en öncelikli gereksinimidir. Eğer çocuk iki yaşından önce anlaşılabilir sesler çıkarıyorsa konuşabilmesi ve çevreyle

Sözlü iletişim kurabilmesi beklenir. Konuşma güçlüğü olan çocuklarda sözel veya sözel olmayan yöntemlerle, iletişim arttırıcı özel cihazlarla, özellikle

Bilgisayar teknolojisinden yararlanarak çevre ile etkileşim sağlamak şarttır.

Aile aşırı korumacı bir tutum içine girerse çocuk kendine bakma yetilerini kazanamaz. Özellikle atetoid ve tüm vücut tutulumlu olgularda el becerisi

Zayıftır. Ülkemizde iş-uğraşı terapisinin yaygın şekilde uygulanmaması da tüm bunlara eklendiğinde sp’li olgularda kendine bakımın temel kapsamları olan yemek yeme, tuvalet ihtiyacını giderme, yıkanma, kişisel hijyen (taranma, traş olma, makyaj) ve giyinmede bağımsızlık sağlanamamaktadır.

Küçük çocuğun çevresini algılayabilmesi ve zihinsel gelişimi için en önemli gereksinim hareket edebilmektir. Erişkin dönemde de bağımsız olmak,

Sosyal yaşama katılmak ve mümkünse çalışabilmek için hareket gereklidir. Çocuk yürüyerek mobilize olamıyorsa tekerlekli iskemle ve mekanik

Yardımcılar kullanarak hareket sağlanmalıdır.

Aileler açısından en önemli gereksinim gibi görünmekle birlikte ergenlik dönemi ve sonrasında bağımsızlık ve sosyal gereksinimler ön plana çıkmaya başladığında son sıraya düşer. Çocukluk döneminde mobilite gereksinimi ön plandayken ergenlikten itibaren sosyal kimlik ve bağımsızlık ihtiyacı belirginleşir. Çocuklar üstlenebilecekleri sorumlulukları almak için özendirilmeli, bu amaçla yapılan iş-uğraşı terapisi küçük yaşlarda başlamalıdır. Uygulanan tüm terapiler çocuğun günlük yaşamını kolaylaştırmaya ve onu mutlu kılmaya yönelik olmalıdır.

Dokuz aya kadar baş kontrolünü kazanan, 24 aya kadar bağımsız oturabilen,30 aya kadar emekleyen çocukların yürümesi beklenir. Yirmi aya kadar başını tutamayan ve 4 yaşına kadar bağımsız oturamayan çocukların yürüme potansiyeli çok düşüktür.

1. Mental retardasyon

2. Engelliliğin ağırlığı

3. Uzun süreli terapi programları nedeni ile toplum hayatından uzak kalma

4. Ailenin çocuğun engelliliğini kabul edemeyişi ve çocuğa aşırı korumacı tavır takınması

5. Sosyal, kültürel ve ekonomik faktörler

Merkezi sinir sistemindeki lezyonu iyileştirecek başarısı kanıtlanmış bir

Tedavi yoktur. Ancak beynin sağlam bölgeleri hasarlı bölgelere ait fonksiyonları üstlenir, yeni sinapslar oluşur ve 5-6 yaşına kadar beyindeki nöronlar yeniden organize olurlar, buna bağlı olarak bazı fonksiyonlar kısmen kazanabilir. Bu sürece nöronal plastisite denmektedir. Nöronal plastisiteyi hızlandırmak için nörofasilitasyon terapisi olarak bilinen bobath, vojta, duysal entegrasyon gibi bazı yöntemlerin erken aylardan itibaren uygulanması ile başarılı sonuçlar bildirilmektedir. Ancak gerek bebeklik döneminde sp tanısının kesinleşmesinin güçlüğü, gerekse hastalığın ilk senelerde spontan iyileşme potansiyeli olması nedenleri ile bu tedavilerin başarısı bilimsel olarak kanıtlanamamaktadır. Sp’nin kökten tedavisi yoktur, çeşitli yöntemlerle engelliğin azaltılması amaçlanır. Fiziksel, bilişsel fonksiyonları ve iletişim kapasitesini engelliliğin izin verdiği sınırlar içinde arttırmak, sp’li bireyin ve ailesinin ruhsal dengelerini kurması ve korumasına yardım etmek için de elden gelen yapılmalıdır.

A. Beslenmeyi düzenlemek

B. Nöbetleri durdurmak

C. Genel sağlık önlemleri (aşılama)

D. Spastisite ve hareket bozukluğunu azaltmak oral medikasyonlar

İntratekal medikasyonlar kemonöroliz fenol botulinum toksin

3- özel eğitim

4- fizyoterapi

5- ış – uğraşı terapisi

6- ortezler

7- ortopedik tedavi, düzeltici alçılama, cerrahi tedavi

8- nöroşirürjik girişimler, talamotomi, derin beyin stimulasyonu

Selektif dorsal rizotomi

9-elektrostimulasyon

Fonksiyonel elektrik stimulasyon yöntemleri,repetitif manyetik stimulasyon

Hekim ve terapistin en önemli görevi her çocuk için beklenen fonksiyonel prognozun belirlenmesidir. Prognozu belirlerken ve tedavi şemasını

Yaparken çocuk en az 2-3 aylık aralarla ve mümkünse değişik ortamlarda değerlendirilmelidir.

Bu dönemde evde veya terapi ünitesinde uygulanacak egzersizlerle çocuk izlenmelidir. Altı ay ila bir yıllık izlemden sonra çocuk için genel bir

Prognoz belirlenebilir. Bu dönemde çocuktan beklentiler aileye yumuşak bir dille aktarılmalı, gerçekleşmesi mümkün olmayan hedefler ortaya

Konmamalıdır. Ortezleme, ilaç, egzersiz gibi konservatif tedavi yöntemleri sürdürülmeli, invazif tedavi girişimlerine ilişkin kararlar ailenin durumu

Anladığı ve kabullendiği dönemin sonunda aile ve mümkünse çocukla birlikte alınmalıdır. Sp’li bireyin toplum yaşamına katılabilmesi için toplumun da özürlüler için gerekli koşulları hazırlaması gerekir.

•  Serebral Palsy Nedir?

•  Serebral Palsynin Seyri

•  Serebral Palsynin Problemleri

•  Serebral Palsy Tanısı ve Muayenesi

•  Serebral Palsy Görüntüleme

•  Serebral Palsy Değerlendirmesi

•  Motor Değerlendirmesi

•  İş Uğraşı Değerlendirmesi

•  Serebral Palsy Rehabilitasyonun Planlanması