HABERLER
SİTE İÇİ ARAMA
ÜYE GİRİŞİ
VESTİBULER SİSTEM
DENGE ve VESTİBULAR STİMÜLASYON
Vestibüler sistem reseptörleri iç kulakta yerleşmiştir. Bu sisteme ait reseptörler hem hareket, hem de graviteye karşı cevap oluşturur.
Vestibüler sistem denge, göz hareketleri, postür, kas tonusu ve dikkati etkileyen bir sistemdir.
Uzayda vücut ve başın pozisyonu ile ilgili bilgi sağlar ve bütün düzlemlerde hareketin yönünü belirler.
Bu bilgi algılandığında gözlerin yanı sıra gövde ve ekstremiteleri de kapsayan uygun postüral cevaplar gerçekleşir.
Vestibüler sistem vücudun organizasyonunu sağlayan bir sistemdir.
Vestibular ve proprioseptif duyular aynı zamanda bebeğin postürü ve kas tonusu üzerinde de etkilidir.
Vestibular duyumlar kas ve eklemlerin yer çekimine karşı kendini güvende hissetme yeteneği üzerinde etkilidir.
Çocukların proprioseptif, vestibular ve dokunmaya yönelik duyumları motor koordinasyonun gelişmesine destek olur.
Etkili bir derin duyu algısı, vücut farkındalığımızla ilgili bilgi verir.
Derin duyu sistemiyle ilgili problem olduğunda, çocuk vücut pozisyonu ve vücut bölümleri hakkında yeterli bilgiye sahip olamaz. Derin duyu sistemi, ince ve kaba motor etkinliklerle ilgili hareketleri düzenlenmesi için gerekli bilginin sağlanması için de gereklidir.
Vestibular stimülasyon uygulamasında, vestibular uyarının yapısı ve pozisyonu, etkinliğinde önemli olmaktadır. Vestibular stimülasyonun eksitatör veya inhibitör etki göstermesi stimülasyon şekli ile belirlenmektedir. Yavaş ritmik ve pasif hareket inhibitör; hızlı hareket ise eksitatör etki gösterir. Rotasyonel hareket ve lineer akselerasyon-deselerasyon değişik reseptörleri stimüle etmektedir. Dönme veya ileri-geri sallanmayla değişik tipde duyu uyarıları oluşmaktadır. Ayrıca başaşağı durma, sırtüstü, yüzükoyun uzanma veya yan yatış, kanalların değişik bölümlerini ve otolitleri değişik derecelerde aktive etmektedir.
Otolitler vücut başaşağı pozisyonda iken en etkili şekilde stimüle olmakta, fakat bu pozisyon kolayca sağlanamadığından tedavi amacıyla kullanılmamaktadır. Horizontal ve özellikle yüzükoyun pozisyon ise daha kolay alınmakta ve otolitleri dik pozisyondan daha etkili şekilde aktive etmektedir. Horizantal durum semisirküler kanal stimülasyonu için de en iyi pozisyondur. Ayres, değişik baş pozisyonları ve hareketlerin, vestibular reseptörlerin stimülasyonu için gerekli olduğunu, fakat özellikle horizontal pozisyonun daha önemli olduğunu belirtmiştir.
Vestibüler sistem yeryüzüyle nasıl bir ilişkimiz olduğu hakkında bize bilgi verir. Dünyayla olan bu bağlantı “yerçekimi güvenliği” olarak isimlendirilir. Çocukların yer çekimi deneyimiyle ilgili bir iç görüsü vardır. Çocuk tekrar aynı konuma geri döneceğini bildiği için bir an için dünyaya sımsıkı tutunmayı bırakarak zıplar, sallanır, takla atar. Bu temel duyumların değişmezliği, duygusal güveninin gelişmesini sağlar. Bu alanla ilgili güçlükler yaşayan çocuklar ise, bu duyumların değişmezliğinden hoşlanmazlar.
Bu tür çocukların ayakları yerle bağlantı içinde olmazsa kendilerini savunmasız hissederler. Bu temel duyumların yetersizliği çocukta yer çekimi güvensizliği oluşmasına neden olur. Bunun sonucunda, çocukta düşme ve düşme olasılığına karşı anormal stres ve kaygı oluşur. Hareket bu çocuklar için eğlenceli değil korkutucudur. Çocuğun başı hareket ettiğinde, o kendini düşüyor ya da kontrol edemiyor şekilde algılar.
